Autor bajek i baśni

Hans Christian Andersen – blog książkowy

Dzień: 17 stycznia 2022

Depresyjny baśniopisarz – Hans Christian Andersen

Wydawać by się mogło, że człowiek, który zyskał sławę na całym świecie dzięki baśniom i bajkom dla dzieci, to wesoły i pozbawiony problemów starszy pan rozdający cukierki i tryskający szczęściem. W przypadku Andersena nie ma nic bardziej mylnego. Hans Christian Andersen jest autorem między innymi ”Baśni Andersena”, które pod każdą szerokością geograficzną znają zarówno dzieci, jak i dorośli. Wczytując się w teksty tego autora dzieci niejednokrotnie wyczuwają ukryty w nich lęk i niekoniecznie pozytywną wizję świata. Dla niejednego kilkulatka historia ”Dziewczynki z zapałkami” może okazać się wstrząsająca. Z kolei dorośli odnajdują w nich archetypy postaw, które funkcjonują na co dzień w codziennym życiu.

Smutny autor bajek i baśni

Życie Hansa Christiana Andersena od samego początku było niewesołe. Wychowywany przez matkę alkoholiczkę i weterana kampanii napoleońskiej mały Hans nie otrzymał pełnego wsparcia i poczucia bezpieczeństwa, na jakie zasługuje każdy młody człowiek. Przedwczesna śmierć ojca, niezbyt stabilne prowadzenie się jego matki spowodowały w młodym pisarzu stany lekowe, depresyjne i brak poczucia własnej wartości. Pomocna w wychowaniu Andersena okazała się jego babcia, która często zabierała go do przytułku dla chorych, gdzie pełniła funkcję ogrodnika. To ona opowiadała przyszłemu baśniopisarzowi pierwsze bajki, dziwne historia i opowieści. Choroba psychiczna dziadka pisarza ciągle wzbudzała w nim strach przed utratą zmysłów. Niespełnione marzenia o karierze aktora teatralnego, jego biseksulaność pozbawiały go przebojowości i wytrwałego dążenia do wytyczonych sobie wcześniej celów. Jednak przyznane mu królewskie stypendium pozwoliło zdobyć odpowiednie wykształcenie, by Andersen mógł oddać się pasji pisania.

Uniwersalne prawdy ukryte w baśniach


Hans Christian Andersen posiadał prawdziwy dar pisania baśni, w których opowiadał nie tylko proste historie dla dzieci, ale również opowiadał uniwersalne prawdy o kondycji człowieka i jego sytuacji w świecie. W ”Dziewczynce z zapałkami” odnaleźć można archetyp dziecka niekochanego, wykorzystywanego przez dorosłych, dla którego wyzwoleniem jest tylko śmierć. Sławny ”Świniopas” czy ”Nowe szaty cesarza” to krytyka sposobu patrzenia na świat przez ludzi dorosłych. To dorośli oceniają innych po tym, z jakiej rodziny pochodzą, czy mają pieniądze. To krytyka świata, w którym ludzie władzy mają zawsze rację, a szczęście jednostki się nie liczy. Mimo tych smutnych wniosków, warto sięgać po teksty tego XIX-wiecznego artysty, bo świat smutkiem podszyty jest doświadczany przez każdego z nas.